Hisseli tapu, bir arsa ya da taşınmaz üzerinde her malikin payının oranla belirtildiği, ancak hangi bölümün kime ait olduğunun fiilen ayrılmadığı ortak mülkiyet tapusudur. Ne kadar pay sahibi olduğunuzu bilirsiniz, fakat arazinin ya da yapının hangi kısmının size ait olduğunu hukuken gösteremezsiniz.
Hisseli tapuya nerede rastlanır?
- Arsa ve araziler, özellikle tarım arazileri ve imar dışı alanlar.
- Birden fazla mirasçıya kalmış ev ve araziler.
- Satıcının resmî ifraz yapmadan "parsellere böldüğü" araziler.
Hisseli tapuyu sıradan bir daireyle karıştırmamak gerekir. Kat mülkiyetli bir dairenin de arsa payı vardır, ancak daire ayrı ve belirli bir bağımsız bölümdür. Bir dairenin eşler adına yarı yarıya kayıtlı olması da belirli bir daire üzerinde paylı mülkiyettir; ayrılmamış bir hisse satın almakla aynı şey değildir.
Alıcı açısından riskler
- Belirli bir alanı kullanamamak. Diğer paydaşların onayı olmadan "kendi" kısmınıza yapı yapmak, çit çekmek ya da orayı kullanmak risklidir; hukuken o kısım size ait değildir.
- Önalım (şufa) hakkı. Pay üçüncü bir kişiye satıldığında diğer paydaşlar kanunen aynı şartlarla payı alma hakkına sahip olabilir.
- Paydaşlar arası anlaşmazlık. Ortak taşınmazla ilgili kararlar için uzlaşma gerekir ve bu her zaman sağlanamaz.
- Pratik kısıtlar. Kredi, yapılaşma ve payın yeniden satışı, müstakil bir taşınmaza göre genellikle daha zordur.
Hisseli mülkiyetten nasıl çıkılır?
İmar mevzuatı izin veriyorsa ifraz, paydaşlar arasında anlaşma, paydaşlardan birinin diğer payları satın alması ya da ortaklığın giderilmesi davası başlıca yollardır. Hepsi zaman alır ve hukuki destek gerektirir.
Satın almadan önce neler kontrol edilmeli?
- Kaç paydaş olduğu ve her birinin payı.
- Kullanım konusunda noter onaylı bir paylaşım sözleşmesi olup olmadığı ve arsanın imar durumu.
- Diğer paydaşların hisselerinde şerh bulunup bulunmadığı.
- Payınızın hukuken ayrılıp ayrılamayacağı ve bunun ne kadar süreceği.
- Arazinin şu anda fiilen kim tarafından kullanıldığı ve üzerindeki yapıların diğer paydaşların onayıyla yapılıp yapılmadığı.
Nasıl yardımcı oluyoruz?
Ayrıntılı inceleme yapılmadan hisseli tapu alınmasını önermiyoruz; çoğu durumda müstakil tapulu taşınmazları tercih ediyoruz. Satıştan önce tapuyu, malikleri ve şerhleri kontrol ediyoruz; ayrıntılar alım danışmanlığı sayfasında. Hissenizi satmak istiyorsanız seçenekleri birlikte değerlendirebiliriz: gayrimenkulünüzü satın. Mevzuat değişebileceği için güncel durumu bir avukatla teyit edin.